Tip: «Η Πόλη. Παντρολογήματα. Γκόγκολ»

Πολύ καλό το φετινό άνοιγμα του Εθνικού Θεάτρου απόψε. Καλύτερο δεν θα μπορούσε να γίνει. Η πρώτη παράσταση του 10ου Διεθνούς Φεστιβάλ «Σεζόν Αγίας Πετρούπολης», το «Πόλη. Παντρολογήματα. Γκόγκολ» απ’ το Κρατικό Ακαδημαϊκό Θέατρο «Λενσοβιέτ», βασισμένη στα «Παντρολογήματα» του Γκόγκολ, ήταν, για μένα τουλάχιστον, μία συγκλονιστική εμπειρία. 

Ο σκηνοθέτης Γιούρι Μπουτούσοφ, κρατώντας το κείμενο του έργου αλλά διανθίζοντάς το, φωτίζοντάς το, με μεγάλη δεξιοτεχνία, με αποσπάσματα από άλλα κείμενα του Γκόγκολ, όπως από το «Ημερολόγιο ενός τρελού», αλλά και από Ντοστογιέφσκι ή Πούσκιν ή με ποιήματα, όπως της Τσβετάγιεβα, σε μία σφιχτοδεμένη σύνθεση «αναποδογυρίζει» την απολαυστική σάτιρα ηθών του Γκόγκολ υποβοηθώντας να αναδυθεί ένα δεύτερο μελαγχολικό, δραματικό, ακόμα και τραγικό επίπεδο που τσεχοφικά το ισορροπεί με σκηνές τρυφερές και αστείες. 

Ο Γιούρι Μπουτούσοφ, μέσα από ένα έργο που μιλάει για τη φοβία του γάμου και για μία ανόητη γυναίκα, αναπέμπει έναν ύμνο για τη Γυναίκα. Δένοντας, με την αρτεσιανή φαντασία του και την υψηλή αισθητική του, μουσικές, χορό, σκηνές παντομίμας, στοιχεία από το τσίρκο, σκηνικά, υπέροχα κοστούμια και τους καθοριστικούς, συγκλονιστικούς φωτισμούς του Αλεξάντρ Σιβάεφ σε μία συναρπαστική, καταιγιστική, με τέλειους ρυθμούς παράσταση που δένει το παλιό, μέσα από το τρίο των απορριφθέντων γαμπρών -αφοπλιστική η πρόσθετη σκηνή τους μετά την απόρριψη-, με το πολύ καινούργιο. 

Μία παράσταση σκηνοθέτη και ταυτόχρονα -αυτό που από μερικούς θεωρείται ασυμβίβαστο…- η αποθέωση της τέχνης του ηθοποιού. Στη σκηνή, οκτώ ηθοποιοί τέλεια οδηγημένοι, στους οποίους, όμως, δίνεται η ευκαιρία να ανθίσουν. Οκτώ, βέβαια, Καλοί ηθοποιοί. Και για να ακριβολογήσω, επτά εξαιρετικοί ηθοποιοί και ένας από τη στόφα των Μεγάλων: ο Σεργκέι Περεγκούντοφ που τον φλεγόμενο Κατσκαριόφ του θα τον κρατήσω στη μνήμη μου μαζί με τον Τσάρο Φιόντορ Ιοάνοβιτς του Γιούρι Σαλομίν και τον Τριέπλιεφ του Γιεβγκένι Μιρόνοφ. Κρίμα που δεν δίνεται η δυνατότητα στην παράσταση για μία επανάληψη.

Ο Μέτα και η Φιλαρμονική του Ισραήλ δριμύτεροι!

Ξαναγύρισε. Η Φιλαρμονική του Ισραήλ με τον εις σάρκαν μίαν μαέστρο της Ζούμπιν Μέτα. Και με την, όντως, γενναιόδωρη, για άλλη μια φορά, χορηγία του Έλληνα του εξωτερικού που, πέρα από τη γενναιοδωρία -γενναιόψυχη η στήριξη του αναξιοπαθούντος Μεγάρου Μουσικής-, διαθέτει - και μπράβο του!- επιπλέον τη βαθύτατη ευγένεια και σεμνότητα να επιθυμεί να μένει ανώνυμος. Επέστρεψαν, ορχήστρα και μαέστρος που έχει ζυμωθεί με τους μουσικούς της ως μουσικός διευθυντής της επί 39 (!) χρόνια, δριμύτεροι. Ο 80χρονος πια Ζούμπιν Μέτα μπορεί σωματικά να έχει καταβληθεί από το χρόνο αλλά το μυαλό του συνεχίζει να είναι ξυράφι -από μνήμης διευθύνει- ενώ ερμηνευτικά μοιάζει ωριμότερος.

Παρακολούθησα τη δεύτερη συναυλία τους. Αφιερωμένη στον Ρίχαρντ Στράους. Πρώτο έργο του προγράμματος, το συμφωνικό («τονικό» το ήθελε ο Στράους) ποίημα «Τα φαιδρά καμώματα του Τιλ Όιλενσπίγκελ» (1895), εμπνευσμένο από το πειραχτήρι, τον τρελούτσικο της μεσαιωνικής γερμανικής λαϊκής παράδοσης που έχει, όμως, κακό τέλος καθώς τον κρεμούν για βλασφημία. Η ορχήστρα πετάρισε με χάρη μεταφέροντας το χιούμορ του έργου -όσο χιούμορ, τέλος πάντων, μπορεί να διαθέτει γερμανική μουσική, του Στράους έστω…- και την περίτεχνη ενορχήστρωσή του.

Η νεαρή μαύρη αμερικανίδα λυρική σπίντο σοπράνο Κριστίν Λιούις μπήκε στο πνεύμα των αριστουργηματικών Τεσσάρων Τελευταίων Τραγουδιών (1948) του Στράους -σε στίχους Χέρμαν Χέσε τα τρία πρώτα, του Γιόζεφ Καρλ Μπένεντικτ φον Άιχεντορφ το τέταρτο- και κατάφερε να αποδώσει αυτή τη γαλήνια ενατένιση και τον αποχαιρετισμό της ζωής που ο γέρων -84χρονος- Στράους βιώνει όταν τα γράφει ένα χρόνο πριν από το θάνατό του -τα τελευταία ολοκληρωμένα έργα του, που εκδόθηκαν μεταθανάτια ως κύκλος τραγουδιών. Η ερμηνεία της διέθετε ποιότητα και βάθος που τα ενίσχυσε η συνοδεία της μετρημένης ορχήστρας.

Η συναυλία έκλεισε με μία σφριγηλή, δυναμική, λαμπερή εκτέλεση του συμφωνικού -επίσης «τονικό» το χαρακτηρίζει ο συνθέτης- ποιήματος «Η ζωή ενός ήρωα» (1899). Στο έργο, με τον συμβολικά αυτοβιογραφικό -και ολίγον μεγαλόστομο και αλαζονικό…- χαρακτήρα, ο συνθέτης που αγάπησε την προγραμματική μουσική, μέγας μάστορας της ενορχήστρωσης συμφωνικών όγκων, δημιουργεί ένα αριστουργηματικό αποτέλεσμα. Ο Μέτα και οι μουσικοί της Φιλαρμονικής του Ισραήλ μετάγγισαν τη μεγαλειώδη μουσική πανάξια, με έξοχο στα σόλι τον εξάρχοντα της ορχήστρας Νταβίντ Ρατζίνσκι.

Ο μαέστρος ανταποκρίθηκε στο πολύ επίμονο χειροκρότημα και έδωσε ως ανκόρ την, εκτός, ίσως, κλίματος Ρίχαρντ Στράους αλλά με τίτλο -«Νίμροντ»- αντλημένο από βιβλικό ήρωα, 10η από τις λεπταίσθητες «Παραλλαγές Αίνιγμα» του Έντουαρντ Έλγκαρ.
Το συμπέρασμα. Εξαιρετική συναυλία.

Μέγαρο Μουσική Αθηνών / Αίθουσα «Χρήστος Λαμπράκης», Φιλαρμονική Ορχήστρα του Ισραήλ, 18 Σεπτεμβρίου 2016.

Οι άλλοι τη λένε Μακεδονία… / 37ο Φεστιβάλ «Αδελφοί Μανάκη» της Μπίτολα. 1

Τα 37 του χρόνια έκλεισε το Διεθνές Κινηματογραφικό Φεστιβάλ Διευθυντών Φωτογραφίας «Αδελφοί Μανάκη» της Μπίτολα -το παλιό Μοναστήρι-, στη γείτονα χώρα που ακόμα ονομάζουμε πουΓουΔουΜου ενώ οι πάντες αποκαλούν με τ’ όνομά της, Μακεδονία…-το 1979 έκανε τα πρώτα του βήματα, το 1991, μετά την ανεξαρτητοποίηση της χώρας, διεθνοποιήθηκε. Το πρώτο φεστιβάλ στον κόσμο, που έχει αφιερωθεί αποκλειστικά στους κινηματογραφιστές.

Με μότο φέτος το «Feel the Light/Movie On!», με καινούργιο διευθυντή τον -χαλαρό, άνετο, εμφατικό- Μπλάγκοϊα Κούνοφσκι-Ντορέ- και καλλιτεχνική διευθύντρια την Γκένα Τεοντοσίεβσκα -συμπαθέστατη, πανέξυπνη, καλλιεργημένη, αεικίνητη-

οι οποίοι είναι και αυτοί που επιλέγουν τις ταινίες, το Φεστιβάλ που φέρει το όνομα των αδελφών Μανάκη -Γιαννάκη και Μίλτον-, των φωτογράφων οι οποίοι εξελίχθηκαν, στις αρχές του 20ου αιώνα, στους πρώτους κινηματογραφιστές των Βαλκανίων με μια κάμερα «Urban Bioskope» με σειριακό αριθμό 300 στα χέρια τους -εξ ου και τα τρία βραβεία του, για τα οποία διαγωνίζονται μόνον οι κινηματογραφιστές των προβαλλόμενων στο επίσημο πρόγραμμα ταινιών, όπως και τα τιμητικά, φέρουν το όνομα «Camera 300»-,

κύλησε απρόσκοπτα από τις 10 μέχρι τις 17 Σεπτεμβρίου στην ήμερη, με τη γοητευτική, παλιακή ατμόσφαιρα ωραιότερη πόλη της Μακεδονίας (πουΓουΔουΜου αν προτιμάτε...).

Το Φεστιβάλ «Αδελφοί Μανάκη», το οποίο διεξάγεται σε μία χώρα που η Ελλάδα καθόλου δεν την τιμά…, τίμησε, αντιθέτως, φέτος την Ελλάδα -η οποία, άλλωστε, πάντα είναι παρούσα στο Φεστιβάλ- και με το παραπάνω.

Η φετινή Χρυσή «Κάμερα 300 για Εξαιρετική Συνεισφορά στην Παγκόσμια Τέχνη του Κινηματογράφου» πήγε στον σπουδαίο δικό μας, διεθνή κινηματογραφιστή -και σκηνοθέτη πια- Φαίδωνα Παπαμιχαήλ. Που, με τη συγκλονιστική δουλειά του στο ασπρόμαυρο «Νεμπράσκα» του Αλεξάντερ Πέιν, έχει αγγίξει τα «Όσκαρ« και ο οποίος -μειλίχιος, ευγενέστατος, προσγειωμένος, προσηνής, με χιούμορ- ήταν και ο πρόεδρος της Κριτικής Επιτροπής. Μεγάλη τιμή! «Μπορείτε, από το όνομά μου, να πείτε ότι είμαι από τα Βαλκάνια και αυτό σημαίνει ότι μοιραζόμαστε μία κοινή Ιστορία» είπε με νόημα, συγκινημένος, στην απονομή.

Ήταν η κορυφαία αλλά όχι και η μόνη ελληνική παρουσία στην Μπίτολα. Ο δικός μας διευθυντής φωτογραφίας Χρήστος Καραμάνης -ο οποίος τον Μάρτιο τιμήθηκε απ’ την Ένωση Ελλήνων Κινηματογραφιστών (GSC) για τη φωτογραφία του στην ταινία «Τετάρτη 04:45» του Αλέξη Αλεξίου- διαγωνιζόταν για την «Κάμερα 300», υπογράφοντας τη φωτογραφία στην ταινία «Soy Nero» («Είμαι ο Νέρο») του Ράφι Πιτς, συμπαραγωγή Γερμανίας, Γαλίας και Μεξικού, της οποίας ο παραγωγός είναι επίσης Έλληνας, ο Θανάσης Καραθάνος.

Στο Τμήμα Ντοκιμαντέρ προβλήθηκε, επίσης, η ταινία του Απόστολου Καρακάση «Επόμενος σταθμός: Ουτοπία» ενώ στη διανομή της ταινίας «History’s Future» («Το μέλλον της ιστορίας») της Φιόνα Ταν, παραγωγή Ολανδίας, Γερμανίας και Ιρλανδίας, εντόπισα τον δικό μας Χρήστο Πασσαλή.

Αφήστε που μόλις φτάσαμε δύο από τα προθυμότατα και ευγενέστατα παιδιά του Φεστιβάλ, ο Ντανίλο -ο Ντάντι, από μακεδόνα πατέρα και ελληνίδα μητέρα, ο οποίος σπουδάζει στην Θεσσαλονίκη- και μία κοπελίτσα, εθελόντρια, που μελετάει τη γλώσσα μας, μας υποδέχτηκαν με άψογα ελληνικά, αφήστε που στα ελληνικά βρεθήκαμε να μιλάμε, στα ταμεία του Φεστιβάλ, και με μία κυρία που εργαζόταν εκεί και η οποία, επίσης, τα έχει σπουδάσει.

Άριστα, διπλωματικότατα έπραξε, λοιπόν, ο πρόξενος της Ελλάδας στην Μπίτολα Νίκος Καραλέκας -τέτοιες κινήσεις μπορούν, ίσως, να μαλακώσουν την οξύτητα…- και παρέθεσε αφενός γεύμα στους βασικούς συντελεστές και καλεσμένους του Φεστιβάλ, με παρόντες όλους τους Έλληνες, λίγο έξω από την πόλη, στο εστιατόριο «Aražok», με… έλληνα (!) ιδιοκτήτη, εξαίσια ελληνική κουζίνα και μία εξίσου έξοχη ντόπια τραγουδίστρια που, διακριτικά, συνοδευόμενη από έναν καλό μουσικό στα πλήκτρα, τραγουδούσε τραγούδια της πατρίδας της -ανάμεσά τους και το εμβληματικό της πόλης, διάσημο «Bitola Μoj Roden Kraj» («Μπίτολα, γενέτειρά μου»)- αλλά και πολλά παλιότερα ελληνικά -τεράστια επιτυχία η «Μαρία με τα κίτρινα» του Βασίλη Δημητρίου, απ’ την εποχή της ενωμένης Γιουγκοσλαβίας!- αφετέρου, τρεις μέρες μετά, παρέθεσε και κοκτέιλ στην αυλή του προξενείου.

Να επανέλθω σ’ αυτούς που τιμήθηκαν από το «Αδελφοί Μανάκη». Χρυσή «Κάμερα 300 για Επιτεύγματα Ζωής» απονεμήθηκε στον -απόντα λόγω σοβαρότατης ασθένειας- σπουδαίο Ολανδό (βασικό συνεργάτη του Βιμ Βέντερς αλλά και του Τζιμ Τζάρμους, του Λαρς φον Τρίερ, του Στιβ ΜακΚουίν…) Ρόμπι Μίλερ

και στον Αυστραλό των μεγάλων χολιγουντιανών παραγωγών Τζον Σέιλ (Όσκαρ 1999 για τον «Άγγλο ασθενή») -επίσης άμεσος και συμπαθέστατος- και το Βραβείο «Μεγάλο Αστέρι του Μακεδονικού Κινηματογράφου» -το μόνο του Φεστιβάλ, που προορίζεται για διακεκριμένο άνθρωπο του κινηματογράφου εκτός των κινηματογραφιστών- στον άγγλο παραγωγό Σάιμον Πέρι, παραγωγό της μεγαλύτερης επιτυχίας του μακεδονικού κινηματογράφου «Πριν από τη βροχή» του Μίλτσο Μάντσεφσκι -«Χρυσό Λιοντάρι» στο Φεστιβάλ Βενετίας το 1994, υποψήφια για «Όσκαρ Καλύτερης Ξενόγλωσσης Ταινίας» το 1995.

Βρέθηκα για τρίτη φορά στην Μπίτολα, μετά από ευγενική πρόσκληση, και παρακολούθησα το 37ο Φεστιβάλ «Αδελφοί Μανάκη» για τέσσερις μέρες. Διαπιστώνοντας ότι ο διευθυντής του και η καλλιτεχνική διευθύντριά του ξέρουν να κάνουν καλές επιλογές, να οργανώνουν καλά το Φεστιβάλ, να του δίνουν ευρύτατη δημοσιότητα και να το πλαισιώνουν έξυπνα με παράλληλες εκδηλώσεις προσελκύοντας και παιδάκια των σχολείων τα πρωινά.

Αλλά και ότι το Φεστιβάλ, δυστυχώς, δεν έχει το αντίκρισμα που θα έπρεπε στον κόσμο της Μπίτολα, ο οποίος, παρά τις προσπάθειες που γίνονται και παρά τα κίνητρα που δίνονται, προτιμάει, έστω κι αν υπάρχουν οι εξαιρέσεις, να παρατάσσεται, να κουβεντιάζει και να χαλαρώνει στα καφέ του Σιρόκ σοκάκ, του εμβληματικού πεζόδρομου της πόλης, παρά να κλείνεται στις δύο Αίθουσες του Πoλιτιστικού Κέντρου, τη Μεγάλη και τη Μικρή, όπου φιλοξενούνται οι προβολές.

Η εναρκτήρια βραδιά, πάντως, είχε επιτυχία: κατάμεστη η Μεγάλη Αίθουσα, τουαλέτες -όχι πάντα λεπτού γούστου…-, κάμερες, μικρόφωνα, παρόντες ο πρόεδρος της Δημοκρατίας της Μακεδονίας Γκιόργκε Ίβανοφ με τη σύζυγό του, η υπουργός Πολιτισμού Ελιζαμπέτα Κάντσεσκα-Μίλεφσκα, άνθρωποι του σινεμά και μία πολύ επιτυχημένη, σφιχτή, σφριγηλή, καλόγουστη τελετή έναρξης, με

προβολή αποσπασμάτων από τις ταινίες τεκμηρίωσης των Μανάκηδων, που έχουν διασωθεί, υπό τους επιβλητικούς ήχους ενός συνόλου τυμπάνων, με πολύ κόκκινο και με μία χορευτική ομάδα με επικεφαλής έναν ολόγυμνο -ενώπιον του προέδρου! Κανείς, πάντως δεν έδειξε να σοκάρεται…- χορευτή σε μία δυναμική χορογραφία. Τελετή που είχε σκηνοθετήσει ο ντόπιος αλλά με δράση σε όλα τα Βαλκάνια Μάρτιν Κότσοφσκι. Και την οποία ακολούθησε, χωρίς φλυαρίες, η απονομή στον Ρόμπι Μίλερ -που τον εκπροσώπησε η συμπατριώτισσά του, κινηματογραφίστρια και σκηνοθέτρια, μέλος επίσης της κριτικής Επιτροπής, Κλερ Πίμαν της οποίας υπήρξε μέντορας και η οποία ετοιμάζει ένα ντοκιμαντέρ γι’ αυτόν αλλά και επιμελήθηκε μία μεγάλη έκθεση για τον Μίλερ που διοργανώθηκε το καλοκαίρι στο Κινηματογραφικό Μουσείο «Eye» του Άμστερνταμ- και στον Τζον Σέιλ -από τον Πρόεδρο- των τιμητικών «Καμερών» τους.

Μία -δεύτερη- επίσκεψη στα ερείπια της γειτονικής αρχαίας Ηράκλειας Λυγκιστίδος -που μου θυμίζει Φιλίππους- ήταν η γοητευτική παρένθεση στο Φεστιβάλ. Κτισμένη από τον Φίλιππο Β΄ της Μακεδονίας στα μέσα του 4ου π.Χ. αιώνα, συνέχισε την πορεία της στην ελληνιστική περίοδο, άντεξε και μάλιστα, λόγω της γειτνίασης με την Εγνατία Οδό, άκμασε επί Ρωμαίων, 

οπότε και απέκτησε το -αναστηλωμένο σήμερα- αμφιθέατρό της, 2000 περίπου θέσεων -ΚΘΒΕ που γειτονεύεις, μήπως είναι μία ιδέα να παίξεις εκεί;-, και στους πρώτους αιώνες του Βυζαντίου, οπότε έγινε και έδρα επισκόπου, δηώθηκε δύο φορές προς το τέλος του 5ου μ.Χ. αιώνα από τους Οστρογότθους του Θεοδώριχου αλλά ανοικοδομήθηκε και επέζησε μέχρι τον πρώιμο 6ο αιώνα οπότε, με τις αλλεπάλληλες σλαβικές επιδρομές, εγκαταλείφθηκε.

Αφημένος ο αρχαιολογικός χώρος, αν και οι ανασκαφές φαίνεται να συνεχίζονται, κλειστό το μουσείο αλλά τα πολλά υπέροχα ψηφιδωτά και το θέατρο με τη θέα στον κάμπο μάς αποζημίωσαν.

Υπήρχαν όμως και οι ταινίες -οι ταινίες είναι το Φεστιβάλ! Για τις οποίες θα επανέλθω στο προσεχές.

Υ.Γ. Ο -γλυκύτατος- Φινλανδός Γιάνι-Πέτερ (Τζέι-Πι για συντομία) Πάσι αναδείχθηκε ο νικητής που παρέλαβε -είχα πια φύγει όταν απονεμήθηκαν τα βραβεία του Διαγωνιστικού- την Χρυσή «Κάμερα 300» για τη φωτογραφία του στην ταινία του Γιούχο Κουόσμανεν «Η ευτυχέστερη μέρα στη ζωή του Όλι Μάκι» η οποία τον Μάιο απέσπασε και το Βραβείο στο Τμήμα «Ένα Κάποιο Βλέμμα» στο Φεστιβάλ των Κανών και που δεν μπόρεσα να δω αλλά άκουσα τα καλύτερα γι αυτήν.

Με την Αργυρή «Κάμερα 300» τιμήθηκε ο Βέλγος Ρούμπεν Ίμπενς για την ταινία «Belgika» του Φέλιξ φαν Χρόνινγκεν και με την ορειχάλκινη ο Δανός Ματίας Τρόελστροπ για την ταινία «Μπανγκ γκανγκ (Μία μοντέρνα ιστορία αγάπης)» της Εβά Ουσόν ενώ την «Μικρή Κάμερα 300», για ταινία μικρού μήκους του Διαγωνιστικού Προγράμματος, πήρε ο Ιταλός Λούκα Κοασίν για την ταινία «Το πάρκο» της Ράντα Μαρουφί.

Πολιτιστικό Κέντρο της Μπίτολα / 37ο Διεθνές Κινηματογραφικό Φεστιβάλ Διευθυντών Φωτογραφίας «Αδελφοί Μανάκη» της Μπίτολα, 10, 11, 12, 13 Σεπτεμβρίου 2016.

Έτοιμο το 3o Φεστιβάλ Ελληνικού Θεατρικού Έργου του 21ου Αιώνα στο «Αγγέλων Βήμα»

Το Τέταρτο Κουδούνι / Είδηση 

Ο Χρήστος Καλμαντής, ο Λέανδρος Πολενάκης, η Χαρά Κιούση, ο Μηνάς Βιντιάδης κι η Ναταλία Κατσού θα ’ναι οι συγγραφείς που θα πρωταγωνιστήσουν στο φετινό Φεστιβάλ Ελληνικού Θεατρικού Έργου του 21ου Αιώνα το οποίο με σθένος επιμένουν να συνεχίζουν για τρίτη χρονιά το θέατρο «Αγγέλων Βήμα» κι η εμπνεύστρια και καλλιτεχνική διευθύντρια του Φεστιβάλ συγγραφέας Λεία Βιτάλη, υπό την αιγίδα, μάλιστα, φέτος, του υπουργείου Πολιτισμού, με στόχο την προβολή του σύγχρονου ελληνικού θεατρικού έργου.

Το πρόγραμμα του 3ου Φεστιβάλ για τη νέα καλλιτεχνική περίοδο 2016/2017 περιλαμβάνει, όπως κάθε χρόνο, νέα, φρέσκα έργα, σε πρώτο ανέβασμα στη σκηνή -ολοκληρωμένη παράσταση- ελλήνων συγγραφέων που ζουν στην Ελλάδα αλλά και στο εξωτερικό.

Και τα φετινά έργα που επιλέχτηκαν και που θα παρουσιαστούν σε χαμηλού προϋπολογισμού μεν, αλλά, όπως υπόσχονται οι αρμόδιοι του Φεστιβάλ, άρτιες παραστάσεις, έχουν ποικιλία στη θεματολογία τους καθώς και διαφορετικό ύφος και γραφή

ώστε να υπάρχει όσο το δυνατόν μεγαλύτερη αντιπροσώπευση των ελληνικών θεατρικών ρευμάτων στη συγγραφή: έργα με πολιτικό και κοινωνικό προβληματισμό, έργα με υπαρξιακό περιεχόμενο, έργα εμπνευσμένα απ’ τη σύγχρονη κοινωνική ζωή αλλά και έργα που άπτονται των διεθνών προβλημάτων, όπως η σύγχρονη τρομοκρατία, ή έργα που συνομιλούν με μεγάλα κλασικά έργα του παγκόσμιου ρεπερτορίου. 

Τα οποία θα παιχτούν για δώδεκα παραστάσεις το καθένα, κάθε Δευτέρα και Τρίτη, απ’ τις 31 Οκτωβρίου μέχρι τις 30 Μαΐου.

Αναλυτικότερα το έργα του φετινού 3ου Φεστιβάλ Ελληνικού Θεατρικού Έργου του 21ου Αιώνα είναι:

«DemonStraitor» του Χρήστου Καλμαντή, που θα ανεβεί σε σκηνοθεσία του Γιάννη Παπαγιάννη. 

«Το Κόκκινο φεγγάρι» του Λέανδρου Πολενάκη (φωτογραφία πλάι), σε σκηνοθεσία του Δημήτρη Κωτσή.

«Επέστρεφα» της Χαράς Κιούση, σε σκηνοθεσία της Κατερίνας Πολυχρονοπούλου.

«Tattoland» του Μηνά Βιντιάδη (φωτογραφία πάνω), σε σκηνοθεσία της Κερασίας Σαμαρά.

«Βυθός» της Ναταλίας Κατσού, σε σκηνοθεσία της συγγραφέα.

Ριχάρδος Β΄ ο Άρης Σερβετάλης σε σκηνοθεσία Έφης Μπίρμπα

Το Τέταρτο Κουδούνι / Είδηση  

Την παράσταση «Ριχάρδος Β΄», βασισμένη στο ελάχιστα παιγμένο στην Ελλάδα και, γενικά, όχι συχνά παιζόμενο ιστορικό δράμα του Γουίλιαμ Σαίξπηρ «Ο βασιλιάς Ριχάρδος ο Β΄» ανεβάζει τον Νοέμβριο η εικαστικός/σκηνοθέτρια Έφη Μπίρμπα με το σχήμα «Rēs Ratio Network», στο θέατρο «Ροές» που στεγάζει την ομάδα για τρίτο χειμώνα, με πέντε ερμηνευτές: τον Νίκο Καμόντο, τον Ερμή Μαλκότση, τον Άρη Σερβετάλη -που επωμίζεται και τον επώνυμο ρόλο-, την Ιωάννα Τουμπακάρη και τον Αχιλλέα Χαρίσκο. 

Ιστορικό δράμα που χρονολογείται περί το 1595 -της πρώιμης περιόδου του Σέξπιρ-, ο «Ριχάρδος Β΄» είναι εμπνευσμένος απ’ τη ζωή και τη βασιλεία του βασιλιά Ριχάρδου Β΄ της Αγγλίας που διαδέχτηκε το 1377, σε ηλικία δέκα ετών, τον παππού του Εδουάρδο Δ΄, καθώς ο πατέρας του πρίγκιπα της Ουαλίας Εδουάρδος, ο επιλεγόμενος Μαύρος Πρίγκιπας, διάδοχος του θρόνου, πέθανε πριν απ’ το θάνατο του βασιλιά πατέρα του. Υπερφίαλος, αντιπαθητικός, χωρίς διπλωματικότητα, ο Ριχάρδος Β΄ ξεσήκωσε εναντίον του λαό και ευγενείς, με αποτέλεσμα να καθαιρεθεί το 1399, να φυλακιστεί και να πεθάνει, τελικά, στη φυλακή την επόμενη χρονιά, το 1400, σε ηλικία 33 ετών ενώ στο θρόνο τον διαδέχτηκε ο πρώτος του ξάδελφος Ερίκος -Μπόλιμπροκ στο έργο- ως Ερίκος Δ΄.

Ο Ριχάρδος Β΄ του Σέξπιρ, ο οποίος βασίστηκε σε χρονικογράφους και παλαιότερα θεατρικά έργα, είναι ένας μεσαιωνικός μονάρχης που ξυπνάει απ’ το λήθαργό του μόνον όταν συνειδητοποιεί ότι του αφαιρείται η κοσμική εξουσία η οποία ήθελε να πιστεύει ότι εκπορευόταν απ’ τη «θεία βούληση».

Η παράσταση, αφορμώμενη, όπως σημειώνεται, απ’ τα ανθρώπινα πάθη, την κατάρρευση της ηθικής τάξης και τον Μέγα Μηχανισμό της Ιστορίας που αποδεικνύεται ισχυρότερος απ’ τα πρόσωπα και την εξουσία, στοχεύει να επικεντρωθεί στην τραγικότητα της απογύμνωσης του βασιλιά απ’ το βασιλικό αξίωμα αλλά κι από κάθε αυταπάτη καθώς η εκθρόνιση του δημιουργεί ένα συνειδησιακό σεισμό.

Η Έφη Μπίρμπα -στην οποία οφείλονται τα δυο τελευταία χρόνια δυο εξαιρετικές παραστάσεις που ανέβασε στις «Ροές» με την ομάδα «Rēs Ratio Network» (που δημιουργήθηκε το 2014 απ’ τον Άρη Σερβετάλη, την Έφη Μπίρμπα, την Μιχαήλα Πλιαπλιά και τον Νίκο Ηλία), ο «Σωσίας» απ’ το ομώνυμο μυθιστόρημα του Ντοστογιέφσκι και «Τα ωραία χέρια μας», μια συγκλονιστική Νέκυια, σκηνική σύνθεσή της με θέμα το θάνατο πάνω σε κείμενα του Ευθύμη Φιλίππου-, στον «Ριχάρδο Β΄», εκτός απ’ τη σκηνοθεσία υπογράφει τη σύλληψη της ιδέας, τη σκηνογραφία και τα κοστούμια. Οι φωτισμοί θα ’ναι του Θύμιου Μπακατάκη, ο ηχητικός σχεδιασμός του Coti K. και καλλιτεχνικοί συνεργάτες η Μιχαήλα Πλιαπλιά στην επιμέλεια των κειμένων, η Σοφία Γεωργοβασίλη ως βοηθός σκηνοθέτη κι η Αλέγια Παπαγεωργίου στην επιμέλεια των σκηνικών και των κοστουμιών.

Το έργο του Σέξπιρ έχει ανεβεί δυο μόνο φορές στην Ελλάδα: τη σεζόν 1947/1948 -ήταν η πρώτη του παρουσίαση-, στο Εθνικό Θέατρο, απ’ τον Δημήτρη Ροντήρη,  με τον Δημήτρη Χορν στον επώνυμο ρόλο -η παράσταση παίχτηκε και στην Θεσσαλονίκη το καλοκαίρι του 1948 ενώ επαναλήφθηκε στο Εθνικό τη σεζόν 1949/1950- και το 2013/2014, στο «Βυρσοδεψείο», απ’ την Έλλη Παπακωνσταντίνου,  οπότε και τον Ριχάρδο επωμίστηκε γυναίκα ηθοποιός, η Αγλαΐα Παππά (Φωτογραφία Άρη Σερβετάλη: Γιώργος Καπλανίδης. Έφης Μπίρμπα: Δέσποινα Σπύρου).